Kalp muayenesinde kullanılan temel testler
Kardiyoloji muayenesinde şikâyetlerinizin dinlenmesi, tansiyon ölçümü ve kalp–akciğer muayenesinin ardından hekim, gerektiğinde bazı testler isteyebilir. Bu testler birbirini tamamlar: EKG kalp ritmi ve iletimi, EKO kalbin yapısı ve pompa gücü, efor testi ise kalbin eforla verdiği yanıt hakkında bilgi verir.
EKG (elektrokardiyografi)
EKG nedir?
EKG, kalbin her atışında oluşan elektriksel etkinliği göğüs ve uzuvlara yerleştirilen elektrotlarla kaydeden basit ve ağrısız bir testtir. Birkaç dakikada tamamlanır.
EKG neyi gösterir?
Kalp ritmini ve hızını, ritim bozukluklarını, ileti sorunlarını, geçirilmiş kalp krizi izlerini, kalp odacıklarında büyüme ya da kalınlaşma belirtilerini ve bazı elektrolit bozukluklarını gösterebilir. Ancak EKG o anki kayıttır; gelip geçen sorunlar EKG normal çıksa bile olabilir.
Nasıl yapılır?
Göğüs ve kol–bacaklara yapışkan elektrotlar yerleştirilir; sırtüstü uzanırken birkaç saniye hareketsiz kalmanız istenir. Özel bir hazırlık gerekmez.
Ekokardiyografi (EKO)
EKO nedir?
Ekokardiyografi, kalbin ultrason (ses dalgası) ile görüntülenmesidir. Radyasyon içermez ve ağrısızdır. Prob adı verilen cihaz göğüs duvarına jelle temas ettirilerek kalp ekranda canlı olarak izlenir.
EKO neyi gösterir?
- Kalp odacıklarının boyutu ve duvar kalınlığı
- Kalbin pompalama gücü (ejeksiyon fraksiyonu)
- Kalp kapaklarının yapısı ve çalışması (darlık, kaçak)
- Kalp çevresindeki sıvı ve kalp zarı durumu
- Bazı doğuştan kalp hastalıkları ve kitle şüphesi
Nasıl yapılır?
Genellikle sol yanınızda yatarak 15–30 dakika sürer. Özel hazırlık gerekmez; bazı durumlarda göğüs bölgesini açmanız istenir.
Efor testi
Efor testi nedir?
Efor testi, koşu bandında veya bisiklette kademeli artan eforla kalbin EKG, tansiyon ve belirtiler açısından izlendiği testtir. Dinlenme halinde ortaya çıkmayan ancak eforla belirginleşen sorunları (örneğin kalp damarlarında daralmaya bağlı bulgular veya efor sırasında ortaya çıkan ritim bozuklukları) saptamada kullanılır.
Efor testi ne zaman istenir?
- Eforla ortaya çıkan göğüs ağrısı veya nefes darlığının değerlendirilmesi
- Koroner kalp hastalığı riskinin araştırılması
- Efor sırasında çarpıntı veya baş dönmesi
- Spora başlamadan önce kalp sağlığının değerlendirilmesi
- Bilinen kalp hastalığında tedaviye yanıtın izlenmesi
Efor testi nasıl yapılır?
Test, kalp hastalıkları konusunda deneyimli hekim gözetiminde ve müdahale hazırlığı ile yapılır. Elektrotlar yerleştirilir; bant hızı ve eğimi her birkaç dakikada artırılır. Test; belirli bir hedefe ulaşıldığında, belirti olduğunda veya hekim gerekli gördüğünde sonlandırılır. Süre toplam 10–20 dakika civarındadır.
Efor testine hazırlık
- Rahat bir kıyafet ve koşu ayakkabısı giyin.
- Testten önce ağır yemek yemeyin, kafein ve sigaradan kaçının (hekimin talimatına göre).
- İlaç kullanıyorsanız (özellikle kalp ve tansiyon ilaçları) testten önce nasıl kullanacağınızı hekimden öğrenin; ilaçları kendi kararınızla bırakmayın.
- Önceki EKG, EKO ve tahlil sonuçlarınızı getirin.
Testler ne zaman yapılmamalıdır?
Efor testi; yeni geçirilmiş kalp krizi, kontrolsüz yüksek tansiyon, ağır kalp kapak darlığı, ateşli hastalık, kontrolsüz ritim bozukluğu gibi durumlarda yapılmayabilir. Hekim, test öncesinde sizin için güvenli olup olmadığını değerlendirir.
Zeybek Tıp Merkezi’nde kardiyoloji
Kardiyoloji bölümümüzde Uzm. Dr. Ferruh Gürkaynak; EKG, ekokardiyografi, efor testi, tansiyon ve ritim holteri, hipertansiyon, ritim bozuklukları, koroner kalp hastalığı, kalp kapak hastalıkları ve kalp yetmezliği alanlarında hasta kabul etmektedir. Kardiyoloji bölümü sayfamızdan bilgi alabilir, randevu için 0232 250 51 52’yi arayabilir veya çevrimiçi sistemi kullanabilirsiniz.
Ne zaman acil servise başvurmalısınız?
Aniden başlayan şiddetli göğüs ağrısı, kola–çeneye–sırta yayılma, soğuk terleme, ani nefes darlığı, bayılma veya konuşma bozukluğu durumunda test planlamayı beklemeden 112’yi arayın.